قصيدة البردة
Касидә әл-Бурдә

Chapter 2

A Caution About The Whims of the Self

مَوْلَاىَ صَلِّ وَسَلِّمْ دَائِمًا أَبَدًا
عَلَى حَبِيبِكَ خَيْرِ الخَلْقِ كُلِّهِمِ
Йә Раббым, һәрвакыт һәм мәңгегә салават һәм сәлам җибәр
Синең сөеклеңә, барлык мәхлукатның иң яхшысына
إِنَّ أَمَّارَتِي بِالسُّوءِ مَا اتَّعَظَتْ
مِنْ جَهْلِهَا بِنَذِيرِ الشَّيْبِ وَالهَرَمِ
Минем ахмак һәм җүләр җаным кисәтүне тыңламады
Картлык һәм чал чәч килүе белән хәбәр ителгән
وَلاَ أَعَدَّتْ مِنَ الفِعْلِ الجَمِيلِ قِرَى
ضَيْفٍ أَلَمَّ بِرَأْسِي غَيْرَ مُحْتَشِمِ
Ул яхшы гамәлләр әзерләмәде
Башыма көтмәгән кунак булып килүче өчен
لَوْ كُنْتُ أَعْلَمُ أَنِّي مَا أُوَقِّرُهُ
كَتَمْتُ سِرًّا بَدَاليِ مَنْهُ بِالكَتَمِ
Әгәр мин аны хөрмәт белән каршы ала алмавымны белсәм,
Мин серемне буяу белән яшерер идем
مَنْ لِي بِرَدِّ جِمَاحٍ مِنْ غَوَايَتِهَا
كَمَا يُرَدُّ جِمَاحُ الخَيْلِ بِاللُّجُمِ
Кем минем башбаштак җанымны юлдан язудан туктата ала,
Нәкъ кыргый атларны йөгән һәм дилбегә белән туктаткан кебек?
فَلاَ تَرُمْ بِالمَعَاصِي كَسْرَ شَهْوَتِهَا
إِنَّ الطَّعَامَ يُقَوِّي شَهْوَةَ النَّهِمِ
Гөнаһларга чумып теләкләрне җиңәргә омтылма,
Ашказанының нәфесе ризык күрү белән генә арта
وَالنَّفْسُ كَالطِّفْلِ إِنْ تُهْمِلْهُ شَبَّ عَلَى
حُبِّ الرَّضَاعِ وَإِنْ تَفْطِمْهُ يَنْفَطِمِ
Җан сабый кебек, әгәр аны дөрес карамасаң, Ул үсәчәк һәм имүне яратуын дәвам итәчәк;
Әмма син аны имездән аерсаң, ул аерылыр
فَاصْرِفْ هَوَاهَا وَحَاذِرْ أَنْ تُوَلِّيَهُ
إِنَّ الهَوَى مَا تَوَلَّى يُصْمِ أَوْ يَصِمِ
Аның теләкләрен читкә как, аларны кулга алудан саклан, Чөнки теләк өстенлек алса,
Ул йә үтерә, йә хурлык китерә
وَرَاعِهَا وَهِيَ فِي الأَعْمَالِ سَائِمَةٌ
وَإِنْ هِيَ اسْتَحْلَتِ المَرْعَى فَلاَ تُسِمِ
Аның гамәлләр көтүендә йөрүен күзәтеп тор,
Әгәр ул көтүне артык тәмле тапса, аны ирекле йөртмә
كَمْ حَسَّنَتْ لَذَّةً لِلمَرْءِ قَاتِلَةً
مِنْ حَيْثُ لَمْ يَدْرِ أَنَّ السُّمَّ فِي الدَّسَمِ
Ничә тапкыр үлемгә китергән ләззәт яхшы булып күренде,
Аңламаган кешегә майда агу булуын
وَاخْشَ الدَّسَائِسَ مِنْ جُوعٍ وَمِنْ شِبَعٍ
فَرُبَّ مَخْمَصَةٍ شَرٌّ مِنَ التُّخَمِ
Ачлык һәм туклык тозакларыннан саклан,
Чөнки буш ашказаны кайвакыт артык ашаудан да начаррак
وَاسْتَفْرِغِ الدَّمْعَ مِنْ عَيْنٍ قَدِ امْتَلَأَتْ
مِنَ المَحَارِمِ وَالْزَمْ حِمْيَةَ النَّدَمِ
Күзләрдән тыелган нәрсәләргә тулган яшьләрне киптер,
Һәм моннан соң синең бердәнбер ризыгың үкенү булсын
وَخَالِفِ النَّفْسَ وَالشَّيْطَانَ وَاعْصِهِمَا
وَإِنْ هُمَا مَحَضَاكَ النُّصْحَ فَاتَّهِمِ
Җанга һәм шайтанга каршы тор – һәм аларга буйсынма,
Әгәр алар сиңа киңәш бирергә тырышсалар, шиклән
وَلاَ تُطِعْ مِنْهُمَا خَصْمًا وَلاَ حَكَمًا
فَأَنْتَ تَعْرِفُ كَيْدَ الخَصْمِ وَالحَكَمِ
Аларга буйсынма, алар каршы килсә дә, хөкем итәргә килсә дә,
Чөнки син инде каршы якларның һәм хөкемдарларның хәйләләрен беләсең
أَسْتَغْفِرُ اللهَ مِنْ قَوْلٍ بِلاَ عَمَلٍ
لَقَدْ نَسَبْتُ بِهِ نَسْلاً لِذِي عُقُمِ
Мин Аллаһтан эшләмичә әйткән сүзләрем өчен гафу үтенәм,
Нәкъ берәүнең бала тудыруын бушанган кешегә бәйләгән кебек
أَمَرْتُكَ الخَيْرَ لَكِنْ مَا ائْتَمَرْتُ بِهِ
وَمَا اسْتَقَمْتُ فَمَا قَوْلِي لَكَ اسْتَقِمِ
Мин сиңа яхшылык эшләргә куштым, ләкин үзем тыңламадым,
Үзем туры булмадым, шуңа күрә сиңа «Туры бул!» диюем нәрсә?
وَلاَ تَزَوَّدْتُ قَبْلَ المَوْتِ نَافِلَةً
وَلَمْ أُصَلِّ سِوَى فَرْضٍ وَلَمْ أَصُمِ
Мин үлем килү алдыннан өстәмә намаз кылмадым,
Мин фарыздан башка намаз укымадым һәм ураза тотмадым