Chapter 3
ﷺ On the Praise of the Prophet
مَوْلَاىَ صَلِّ وَسَلِّمْ دَائِمًا أَبَدًا
عَلَى حَبِيبِكَ خَيْرِ الخَلْقِ كُلِّهِمِ
E te Ariki, manaakitia, whakapaingia i ngā wā katoa, ā, ake tonu atu
Ki tōu e arohaina ana, te Mea Pai rawa o ngā Mea Katoa i Hangaia
ظَلَمْتُ سُنَّةَ مَنْ أَحْيَا الظَّلاَمَ إِلَى
أَنِ اشْتَكَتْ قَدَمَاهُ الضُّرَّ مِنْ وَرَمِ
Kua hē ahau ki te ara o te tangata i inoi i te pō
Ā tae noa ki te wā i amuamu ai ōna waewae i te mamae me te pupuhi
وَشَدَّ مِنْ سَغَبٍ أَحْشَاءَهُ وَطَوَى
تَحْتَ الحِجَارَةِ كَشْحًا مُتْرَفَ الأَدَمِ
I a ia e here ana i ōna whatumanawa ki te tino o tōna hiakai,
E huna ana i tōna kiri ngohengohe i raro i te kōhatu i herea ki tōna hope
وَرَاوَدَتْهُ الجِبَالُ الشُّمُّ مِنْ ذَهَبٍ
عَنْ نَفْسِهِ فَأَرَاهَا أَيَّمَا شَمَمِ
I ngana ngā maunga koura te whakawai i a ia,
Engari i whakaatu ia ki a rātou te tino tikanga o te tiketike
وَأَكَّدَتْ زُهْدَهُ فِيهَا ضَرُورَتُهُ
إِنَّ الضَّرُورَةَ لاَ تَعْدُو عَلَى العِصَمِ
Ko tōna āhuatanga o te noho rawakore me te matea i whakakaha noa i tōna kore aro ki ngā take o te ao,
Nā te mea kāore e taea e te tino matea te whakaeke i taua pai rawa atu
وَكَيْفَ تَدْعُو إِلَى الدُّنْيَا ضَرُورَةُ مَنْ
لَوْلاَهُ لَمْ تُخْرَجِ الدُّنْيَا مِنَ العَدَمِ
Me pēhea te tino matea o taua tangata e kukume ai ia ki te ao,
I te mea mēnā kāore ia, kāore te ao i puta mai i te kore?
مُحَمَّدٌ سَيِّدُ الكَوْنَيْنِ وَالثَّقَلَيْـ
ـنِ وَالفَرِيقَيْنِ مِنْ عُرْبٍ وَمِنْ عَجَمِ
Ko Muhammad te rangatira o ngā ao e rua, te rangatira o ngā jinn me ngā tāngata,
Me te rangatira o ngā rōpū e rua, ngā Arapi me ngā tauiwi
نَبِيُّنَا الآمِرُ النَّاهِي فَلاَ أَحَدٌ
أَبَرَّ فِي قَوْلِ لاَ مِنْهُ وَلاَ نَعَمِ
Ko tō mātou Poropiti, te tangata e whakahau ana i te pai, e aukati ana i te kino,
Kāore he tangata pono ake i āna kupu, ahakoa ‘āe’ rānei, ‘kāo’ rānei
هُوَ الحَبِيبُ الذِّي تُرْجَى شَفَاعَتُهُ
لِكُلِّ هَوْلٍ مِنَ الأَهْوَالِ مُقْتَحَمِ
Ko ia te mea arohaina, e tūmanakohia ana tana takawaenga
Mo ngā mea whakamataku katoa e pā mai ana ki a mātou
دَعَا إِلَى اللهِ فَالمُسْتَمْسِكُونَ بِهِ
مُسْتَمْسِكُونَ بِحَبْلٍ غَيْرِ مُنْفَصِمِ
Kua karanga ia i te iwi ki a Allah, nā reira ko te hunga e piri ana ki a ia
E piri ana ki tētahi taura e kore rawa e motu
فَاقَ النَبِيِّينَ فِي خَلْقٍ وَفِي خُلُقٍ
وَلَمْ يُدَانُوهُ فِي عِلْمٍ وَلاَ كَرَمِ
I nui ake ia i ērā atu poropiti i te āhua me te āhua rangatira,
Ā, kāore he tangata i tata ki a ia i te mātauranga, i te atawhai parakore rānei
وَكُلُّهُمْ مِنْ رَسُولِ اللهِ مُلْتَمِسٌ
غَرْفًا مِنَ البَحْرِ أَوْ رَشْفًا مِنَ الدِّيَمِ
Ka tono katoa rātou ki te karere a Allah mō tētahi kapu wai noa iho
Mai i tōna moana, i tētahi kapu rānei mai i tōna ua e kore e mutu
وَوَاقِفُونَ لَدَيْهِ عِنْدَ حَدِّهِمِ
مِنْ نُقْطَةِ العِلْمِ أَوْ مِنْ شَكْلَةِ الحِكَمِ
Ka tū katoa rātou ki tōna aroaro i runga i tō rātou ine,
Hei tohu diacritical i runga i tōna mātauranga, hei tohu oro rānei i runga i tōna māramatanga
فَهْوَ الذِّي تَمَّ مَعْنَاهُ وَصُورَتُهُ
ثُمَّ اصْطَفَاهُ حَبِيبًا بَارِئُ النَّسَمِ
Ko ia te tangata i tino oti te tikanga me te āhua,
Ā, ka whiriwhiria e te Kaihanga o te tangata katoa hei aroha mōna
مُنَزَّهٌ عَنْ شَرِيكٍ فِي مَحَاسِنِهِ
فَجَوْهَرُ الحُسْنِ فِيهِ غَيْرُ مُنْقَسِمِ
Kāore he rite mōna i ōna pai,
Nā te mea i a ia, kāore e taea te wehe te tino o te tino pai
دَعْ مَا ادَّعَتْهُ النَّصَارَى فِي نَبِيِّهِمِ
وَاحْكُمْ بِمَا شِئْتَ مَدْحًا فِيهِ وَاحْتَكِمِ
Waiho ngā mea i kīia e te hunga Karaitiana mō tō rātou Poropiti,
I tua atu i tērā ka taea e koe te kī i ngā mea katoa e pai ana koe mōna
وَانْسُبْ إِلَى ذَاتِهِ مَا شِئْتَ مِنْ شَرَفٍ
وَانْسُبْ إِلَى قَدْرِهِ مَا شِئْتَ مِنْ عِظَمِ
Ka taea e koe te kī i ngā mea katoa e pai ana koe o te rangatira ki tōna āhua,
Ā, ki tōna tūranga, ngā mea katoa e pai ana koe o te nui
فَإِنَّ فَضْلَ رَسُولِ اللهِ لَيْسَ لَهُ
حَدٌّ فَيُعْرِبَ عَنْهُ نَاطِقٌ بِفَمِ
Inā hoki, kāore he mutunga o te pai o te Karere a Allah
E taea ana te kī e te arero o te tangata
لَوْ نَاسَبَتْ قَدْرَهُ آيَاتُهُ عِظَمًا
أَحْيَا اسْمُهُ حِينَ يُدْعَى دَارِسَ الرِّمَمِ
Mēnā i rite ana ōna merekara ki tōna tūranga,
Ko te tangi noa o tōna ingoa ka whakaora i ngā kōiwi mate
لَمْ يَمْتَحِنَّا بِمَا تَعْيَا العُقُولُ بِهِ
حِرْصًا عَلَيْنَا فَلَمْ نَرْتَبْ وَلَمْ نَهِمِ
Kāore ia i whakamātautau i a mātou ki ngā mea e whakapōrearea ana i ō mātou hinengaro,
Nā te atawhai ki a mātou, kāore mātou i taka ki te rangirua, ki te pōhehe rānei
أَعْيَا الوَرَى فَهْمُ مَعْنَاهُ فَلَيْسَ يُرَى
فِي القُرْبِ وَالبُعْدِ فِيهِ غَيْرُ مُنْفَحِمِ
Kāore e taea e te tangata te mārama ki tōna tino āhua,
Tata me te tawhiti, kāore rātou e mārama
كَالشَّمْسِ تَظْهَرُ لِلعَيْنَيْنِ مِنْ بُعُدٍ
صَغِيرَةً وَتُكِلُّ الطَّرْفَ مِنْ أَمَمِ
Pērā i te rā, e kitea ana e te karu mai i tawhiti
He iti, ā, ka whakapōrearea i te tirohanga mai i mua
وَكَيْفَ يُدْرِكُ فِي الدُّنْيَا حَقِيقَتَهُ
قَوْمٌ نِيَامٌ تَسَلَّوْا عَنْهُ بِالحُلُمِ
Me pēhea e taea ai e te tangata e moe ana te mārama ki tōna tino āhua
I tēnei ao, i a rātou e whakararuraru ana i a rātou anō ki ō rātou moe?
فَمَبْلَغُ العِلْمِ فِيهِ أَنَّهُ بَشَرٌ
وَأَنَّهُ خَيْرُ خَلْقِ اللهِ كُلِّهِمِ
Ko te whānuitanga o te mātauranga kei a mātou mōna ko ia he tangata,
Ā, ko ia te mea pai rawa atu o ngā mea katoa i hangaia e Allah
وَكُلُّ آيٍ أَتَى الرُّسْلُ الكِرَامُ بِهَا
فَإِنَّمَا اتَّصَلَتْ مِنْ نُوِرِهِ بِهِمِ
Ko ia te rā o te atawhai, ā, ko rātou ōna whetū,
E whakaatu ana i ō rātou māramatanga ki te tangata i roto i te pōuri
فَإِنَّهُ شَمْسُ فَضْلٍ هُمْ كَوَاكِبُهَا
يُظْهِرْنَ أَنْوَارَهَا لِلنَّاسِ فِي الظُّلَمِ
Ka whakapaingia te hanga o te Poropiti kua whakapaipaihia ki te āhua tino pai!
He tino ātaahua, ā, he kanapa te mata
أَكْرِمْ بِخَلْقِ نَبِيٍّ زَانَهُ خُلُقٌ
بِالحُسْنِ مُشْتَمِلٍ بِالبِشْرِ مُتَّسِمِ
Pērā i te putiputi i te māhorahora me te marama kī katoa i te mana,
Pērā i te moana i te atawhai parakore me te wā anake i te kaha o te ngākau
كَالزَّهْرِ فِي تَرَفٍ وَالبَدْرِ فِي شَرَفٍ
وَالبَحْرِ فِي كَرَمٍ وَالدَّهْرِ فِي هِمَمِ
Ahakoa i a ia anake, i runga i tōna mana nui,
I te mea he mea nui i waenganui i te ope taua me te hunga whai
كَأَنَّه وَهْوَ فَرْدٌ مِنْ جَلاَلَتِهِ
فِي عَسْكَرٍ حِينَ تَلْقَاهُ وَفِي حَشَمِ
Pērā i te peara kanapa, e tiakina ana i roto i ōna anga,
Ka puta mai i tōna kōrero me tōna menemene kanapa
كَأَنَّمَا اللُّؤْلُؤْ المَكْنُونُ فِي صَدَفٍ
مِنْ مَعْدِنَيْ مَنْطِقٍ مِنْهُ وَمُبْتَسِمِ
Kāore he kakara e rite ana ki te oneone e pupuri ana i tōna āhua rangatira,
He waimarie mō te tangata e hongi ana i taua oneone manaakitia, e kihi ana rānei!
لاَ طِيبَ يَعْدِلُ تُرْبًا ضَمَّ أَعْظُمَهُ
طُوبىَ لِمُنْتَشِقٍ مِنْهُ وَمُلْتَثِمِ