Chapter 3
ﷺ On the Praise of the Prophet
مَوْلَاىَ صَلِّ وَسَلِّمْ دَائِمًا أَبَدًا
عَلَى حَبِيبِكَ خَيْرِ الخَلْقِ كُلِّهِمِ
Gooftaa koo, nagaa fi rahmata siif haa ta’u yeroo hunda
Jaalallee kee, uumama hundumaa caalu irratti
ظَلَمْتُ سُنَّةَ مَنْ أَحْيَا الظَّلاَمَ إِلَى
أَنِ اشْتَكَتْ قَدَمَاهُ الضُّرَّ مِنْ وَرَمِ
Anaan karaa nama halkaniin kadhate miidhee jira
Hanga miilli isaa dhukkubsatee fi hoqqifamee
وَشَدَّ مِنْ سَغَبٍ أَحْشَاءَهُ وَطَوَى
تَحْتَ الحِجَارَةِ كَشْحًا مُتْرَفَ الأَدَمِ
Yeroo beela guddaa keessa garaa isaa hidhee ture,
Foddaa miidhagaa isaa dhagaa garaa isaa jala hidhee dhokse
وَرَاوَدَتْهُ الجِبَالُ الشُّمُّ مِنْ ذَهَبٍ
عَنْ نَفْسِهِ فَأَرَاهَا أَيَّمَا شَمَمِ
Gaarran warqee ol’aanaan isa hawwuu yaalaniiru,
Garuu inni isaanitti dhugaa ol’aantummaa agarsiise
وَأَكَّدَتْ زُهْدَهُ فِيهَا ضَرُورَتُهُ
إِنَّ الضَّرُورَةَ لاَ تَعْدُو عَلَى العِصَمِ
Haala isaa dhiphina fi hiyyummaa isaa addunyaa irraa fagaachuu isaa mirkaneesse,
Sababni isaas dhiphinni guddaan akkasii kabajaa isaa hin tuqu
وَكَيْفَ تَدْعُو إِلَى الدُّنْيَا ضَرُورَةُ مَنْ
لَوْلاَهُ لَمْ تُخْرَجِ الدُّنْيَا مِنَ العَدَمِ
Akkamitti dhiphinni nama akkasii addunyaa isaatti harkisa,
Inni yoo hin jirree, addunyaan hin uumamne waan ta’eef?
مُحَمَّدٌ سَيِّدُ الكَوْنَيْنِ وَالثَّقَلَيْـ
ـنِ وَالفَرِيقَيْنِ مِنْ عُرْبٍ وَمِنْ عَجَمِ
Muhammad gosa lamaanii fi jinnii fi namaa gosa lamaanii,
Fi garee lamaanii, Araboota fi kanneen Araboota hin taaneef gooftaa
نَبِيُّنَا الآمِرُ النَّاهِي فَلاَ أَحَدٌ
أَبَرَّ فِي قَوْلِ لاَ مِنْهُ وَلاَ نَعَمِ
Nabii keenya, kan toltuu ajaju fi hamtuu dhoowwu,
Dhugaan dubbii isaa, yoo "eeyyee" yookaan "lakkii" jedhe hin jiru
هُوَ الحَبِيبُ الذِّي تُرْجَى شَفَاعَتُهُ
لِكُلِّ هَوْلٍ مِنَ الأَهْوَالِ مُقْتَحَمِ
Inni jaalallee, kan shafa’aa isaa abdatan
Balaa hunda irraa kan nu baraaru
دَعَا إِلَى اللهِ فَالمُسْتَمْسِكُونَ بِهِ
مُسْتَمْسِكُونَ بِحَبْلٍ غَيْرِ مُنْفَصِمِ
Inni nama gara Allaah waamee, kanneen isa qabatan
Hidhata hin citu qabatanii jiru
فَاقَ النَبِيِّينَ فِي خَلْقٍ وَفِي خُلُقٍ
وَلَمْ يُدَانُوهُ فِي عِلْمٍ وَلاَ كَرَمِ
Nabiyyoota kanneen biroo uumama fi amala gaariidhaan caale,
Beekumsaa fi kennaa qulqulluun isa hin dhihaatan
وَكُلُّهُمْ مِنْ رَسُولِ اللهِ مُلْتَمِسٌ
غَرْفًا مِنَ البَحْرِ أَوْ رَشْفًا مِنَ الدِّيَمِ
Hundumtuu Ergamaa Allaah irraa bishaan xiqqoo gaafatu
Lagaa isaa irraa, yookaan rooba isaa hin dhaabbanne irraa
وَوَاقِفُونَ لَدَيْهِ عِنْدَ حَدِّهِمِ
مِنْ نُقْطَةِ العِلْمِ أَوْ مِنْ شَكْلَةِ الحِكَمِ
Hundumtuu isa duratti dhaabbatu sadarkaa isaanii irratti,
Akka mallattoo beekumsa isaa, yookaan akka mallattoo ogummaa isaa
فَهْوَ الذِّي تَمَّ مَعْنَاهُ وَصُورَتُهُ
ثُمَّ اصْطَفَاهُ حَبِيبًا بَارِئُ النَّسَمِ
Inni nama keessatti hiika fi uumama guutame,
Ergasii Kan uumama hunda uume isa jaalala godhate
مُنَزَّهٌ عَنْ شَرِيكٍ فِي مَحَاسِنِهِ
فَجَوْهَرُ الحُسْنِ فِيهِ غَيْرُ مُنْقَسِمِ
Inni miidhagaa isaa keessatti qixxee hin qabu,
Sababni isaas, guutummaan miidhagaa isaa keessatti hin hir’atu
دَعْ مَا ادَّعَتْهُ النَّصَارَى فِي نَبِيِّهِمِ
وَاحْكُمْ بِمَا شِئْتَ مَدْحًا فِيهِ وَاحْتَكِمِ
Kan Kiristiyaanonni nabi isaanii irratti himatan dhiisi,
Isa faarsuuf waan barbaadde dubbadhu
وَانْسُبْ إِلَى ذَاتِهِ مَا شِئْتَ مِنْ شَرَفٍ
وَانْسُبْ إِلَى قَدْرِهِ مَا شِئْتَ مِنْ عِظَمِ
Miidhagaa isaa irratti waan barbaadde himi,
Sadarkaa isaa irratti waan barbaadde himi
فَإِنَّ فَضْلَ رَسُولِ اللهِ لَيْسَ لَهُ
حَدٌّ فَيُعْرِبَ عَنْهُ نَاطِقٌ بِفَمِ
Dhugumatti, kabajaa Ergamaa Allaah daangaa hin qabu
Kan afaan namaa ibsuu danda’u
لَوْ نَاسَبَتْ قَدْرَهُ آيَاتُهُ عِظَمًا
أَحْيَا اسْمُهُ حِينَ يُدْعَى دَارِسَ الرِّمَمِ
Yoo mu’jizoonni isaa sadarkaa isaa waliin wal simatan,
Maqaan isaa yoo waamame lafee du’aa jiraachisa
لَمْ يَمْتَحِنَّا بِمَا تَعْيَا العُقُولُ بِهِ
حِرْصًا عَلَيْنَا فَلَمْ نَرْتَبْ وَلَمْ نَهِمِ
Nuti yaadni keenya nu rakkisu hin qorumne,
Nuuf yaadee, shakkii fi wallaalummaa keessa hin seenne
أَعْيَا الوَرَى فَهْمُ مَعْنَاهُ فَلَيْسَ يُرَى
فِي القُرْبِ وَالبُعْدِ فِيهِ غَيْرُ مُنْفَحِمِ
Nama dhugaa isaa hubachuu hin dandeenye,
Dhiyoo fi fagoo, isaan afaan qabatanii jiru
كَالشَّمْسِ تَظْهَرُ لِلعَيْنَيْنِ مِنْ بُعُدٍ
صَغِيرَةً وَتُكِلُّ الطَّرْفَ مِنْ أَمَمِ
Akkuma aduu, fagoo irraa ijaaf xiqqoo fakkaattu,
Garuu dhiyoo irraa, ija dukkaneessa
وَكَيْفَ يُدْرِكُ فِي الدُّنْيَا حَقِيقَتَهُ
قَوْمٌ نِيَامٌ تَسَلَّوْا عَنْهُ بِالحُلُمِ
Akkamitti namoonni rafan dhugaa isaa hubatu
Addunyaa kana keessatti, yeroo isaan abjuu isaanii irraa isa dagatan?
فَمَبْلَغُ العِلْمِ فِيهِ أَنَّهُ بَشَرٌ
وَأَنَّهُ خَيْرُ خَلْقِ اللهِ كُلِّهِمِ
Beekumsa keenya isa irratti kan nuuf gahu inni nama,
Fi inni uumama hundumaa keessaa kan Allaah caalu
وَكُلُّ آيٍ أَتَى الرُّسْلُ الكِرَامُ بِهَا
فَإِنَّمَا اتَّصَلَتْ مِنْ نُوِرِهِ بِهِمِ
Mu’jizaa hunda Ergamaan kabajamaan fidaniin
Ifa isaa irraa isaanitti walitti hidhata
فَإِنَّهُ شَمْسُ فَضْلٍ هُمْ كَوَاكِبُهَا
يُظْهِرْنَ أَنْوَارَهَا لِلنَّاسِ فِي الظُّلَمِ
Dhugumatti inni aduu kennaa, isaanis urjiiwwan isaa,
Ifa isaanii namootaaf dukkana keessatti mul’isu
أَكْرِمْ بِخَلْقِ نَبِيٍّ زَانَهُ خُلُقٌ
بِالحُسْنِ مُشْتَمِلٍ بِالبِشْرِ مُتَّسِمِ
Nabii uumama gaarii kan amala gaariidhaan faayame
Miidhagaa fi fuula ifaa qabu
كَالزَّهْرِ فِي تَرَفٍ وَالبَدْرِ فِي شَرَفٍ
وَالبَحْرِ فِي كَرَمٍ وَالدَّهْرِ فِي هِمَمِ
Akkuma biqilaa miidhagaa fi aduu guutuu ol’aantummaa,
Akkuma galaana kennaa qulqulluu fi akkuma Yeroo jabina murannoo
كَأَنَّه وَهْوَ فَرْدٌ مِنْ جَلاَلَتِهِ
فِي عَسْكَرٍ حِينَ تَلْقَاهُ وَفِي حَشَمِ
Yeroo inni kophaa isaa jiru, kabaja isaa irraa
Akkuma loltoota guddaa fi garee
كَأَنَّمَا اللُّؤْلُؤْ المَكْنُونُ فِي صَدَفٍ
مِنْ مَعْدِنَيْ مَنْطِقٍ مِنْهُ وَمُبْتَسِمِ
Akkuma luuloo eebbifame, dhokatee qabame,
Akka afaan isaa irraa fi dhangala’aa isaa irraa
لاَ طِيبَ يَعْدِلُ تُرْبًا ضَمَّ أَعْظُمَهُ
طُوبىَ لِمُنْتَشِقٍ مِنْهُ وَمُلْتَثِمِ
Urgaan dachii qaama isaa kabajamaa qabdu hin caalu,
Milkaa’inni kan isa urgaa sana urgaa’ee yookaan kan dhungateef!